Opština Irig

Irig je najmanja opština u Vojvodini, sačinjavaju je naselja: Irig ( administrativno sedište opštine ) , Vrdnik, Rivica, Jazak, Mala Remeta, Neradin, Grgeteg, Krušedol Selo, Krušedol Prnjavor, Velika Remeta, Šatrinci i Dobrodol.

Naziv Irig, prvi put se pominje 1225. godine kada je u njemu osnovan katolički pavlinski manastir.

Kao mesto i područje, Irig ima bogatu istoriju. Irig je bio pod Turcima od 1526. do 1699. god., a potom pod Habsburškom, odnosno Austrougarskom monarhijom do 1918. godine. Brojni dokumenti govore da je u tom periodu bio ekonomski najrazvijeniji grad u Sremu. Zvali su ga “ Prestonica Srema “ .

Irižani su bili poznati trgovci, a najvećim delom su se bavili poljoprivredom, vinogradarstvom i proizvodnjom kreča. O veličini i značaju Iriga u tom periodu govori i podatak da je Irig pre velike “ Iriške kuge “ 1795. god. imao više stanovnika nego tadašnji Beograd.

U Irigu je 14. januara 1842. god. osnovana prva Srpska čitaonica. Rad čitaonice je prekidan za vreme Prvog i Drugog svetskog rata. Nakon obnavljanja rada 1952. god. čitaonica je postepeno razgranala svoju delatnost i obogatila je novim sadržajima. Čitaonica danas u funkciji opštinske matične biblioteke pokriva sva naseljena mesta opštine i trenutno u svojim fondovima ima oko 35.000 naslova, knjiga, časopisa, arhivske građe, Zavičajnu zbirku, zbirku retkih i starih knjiga kao i zbirku umetničkih dela.

PODRUM “ KRSTOV “ VELIKO SREDIŠTE

Pionir i promoter vinskog turizma ovog kraja uz široku paletu belih i crvenih vina sopstvene proizvodnje, nudi i tradicionalna jela, u vinskoj sali koja prima 120 gostiju.
Sortiment vina : Kreacer, Rizling italijanski, Rizling rajnski. Kapacitet podruma jedan vagon vina.

PORODIČNA VINARIJA “ VINIK „

Vinarija Vinik se nalazi u jednom od 980 vršačkih podruma. Brend vinarije je vino “ Vržole „ ( crveni i beli ) kao i lozova rakija “ Cabinet „. Vinik od skoro nudi i prvi banatski bermet “ Bermetto „. Podrumske prostorije za goste su kapaciteta 50 mesta. Domaćin gostima je veliki majstor banatskog vinskog reda viteza vina.

POLJOPRIVREDNO GAZDINSTVO “ GUDURIČKA PRIČA“

Vinski podrum i vinska sola zatvorenog tipa. Nudi vrhunska domaća vina i rakije, ovog kraja, kao i domaću hranu u tradicionalnom ambijentu. Sve posete se zakazuju.

PODRUM “ NEDIN „

Osnovan 1994 godine. Proizvodnja vina iz sopstvenih vinograda. Sortiment: Beli Burgundac, Ranjski Rizling, Muskat Otonel, Traminac sa proizvodnjom od 5000 l godišnje. Podrum za degustaciju kapaciteta 30 posetilaca.

PODRUM “ VETRENJAČA „

Podrum je kapaciteta 50 gostiju. Organizuju se seminari, proslave. U okviru podruma je sportska hala, sauna, spa centar, otvoreni i teniski tereni.

PODRUM “ AS „

Podrum AS proizvodi vino iz sopstvenih vinograda. Sortiment: Rajnski Rizling, Talijanski Rizling, Ružica, Rujna Zora, Smederevka i Frankovka. Stari podrum sa vinskom salom kapaciteta 50 osoba su otvoreni za posetioce. Služi se domaća hrana i vino.

PODRUM “ VREKIĆ „

Podrum proizvodi vino iz sopstvenih vinograda sa površine od 2, 5 ha. Vinogradarski sortiment je: Šardone, Beli Burgundac, Ranjski Rizling Kreacer, Crni Burgundac i Muskat Hamburg. Podrum priređuje degustaciju vina.

KUĆA VINA “ RAB “

Kuća vina “ Rab „ poseduje dve sale kapaciteta 90 gostiju. Nudi se vrhunska vinska i posna hrana u skladu sa francuskim menijem. 160 vrsta vina i 40 vrsta sireva.
Kuća vina “ Rab „ je dobitnik velike zlatne medalje za kvalitet usluga i objekta za 2008 godinu- Velika zlatna kapija privredne komore Vojvodine.

PORODIČNI PODRUM “ SELECTA „

Porodični podrum vina „Selecta“ se nalazi u selu Gudurica. Gaji savremene sorte grožđa: Beli i Sivi Burhindac, Šardone, Rajnski Rizling, Muskat Otonel, Sovinjon Beli. Površine vinograda 18 ha omogućavaju proizvodnju vina prepoznatljivog bukea.

PODRUM “ TODOROV “

Sopstvena proizvodnja grožđa i vina sa površine od 25 ari. Sortiment: Rajnski Rizling i Frankovka.
Vina su za dalju prodaju.

PODRUM “ PINKA „

Podrum za prodaju flaširanog i vina u rinfuzu. Proizvodnja iz sopstvenih vinograda površine 2 ha. Sortiment: Rajnski Rizling, Talijanski Rizling, Kreacer, Frankovka, Muskat Hamburg i Smederevka.

“ PAVLOVIĆA PODRUM „

Proizvodnja vina iz sopstvenih vinograda, 10.000 l godišnje. Zastupljene sorte grožđa: Suvinjon, Rajnski Rizling, Muskat Hamburg i Crni Burgundac.

Golub Lazarević se doselio u središte 1803. godine, porodica je dobila plemstvo sa titulom : “ Od Malog i Velikog Središta “ , 1841. godine. Po dobijanju plemstva porodica podiže dva dvorca – stariji u stilu klasicizma, a drugi u električarskom stilu.

Porodica Lazarević vlasnik je ovih dvoraca do 1898. godine, kada su ih kupili bogati građani nemačke nacionalmosti.

Dvorac

Prema podacima, početkom ovog veka vlasnica dvorca je imala biblioteku od nekoliko hiljada tomova knjiga, stari nameštaj, kao i vredne predmete primenjene umetnosti.

Dvorac pripada tipu poljskog dvorca, građen je kao slobodan objekat okružen parkom.

Zdanje je većih dimenzija, spratno, ima osnovu izduženog pravougaonika. Objekat je u stilu klasicizma, i ima izrazito bogatu dekoraciju od kovanog i livenog gvožđa. U visini iznad krovnog venca je amika sa baustradom, lučnom nišom u kojoj je bio grb porodice Bisingen – Nipenburg. Trem ima piramidalni toranj sa lučnim završetkom, a na njemu je šiljak sa stilizovanim ljiljanom i zastavicom sa gromobranom.

U Vršcu se od 1993. godine, održava međunarodni pozorišni festival “ Vršačka pozorišna jesen „ .

Na festivalu je do sada učestvovalo stosedamnaest predstava, iz zemlje i inostranstva.

Vršačka pozorišna jesen se održava svake godine u novembru mesecu.

Međunarodni festival “ Vršački venac „

Do sada su na festivalu učestvovali ansambli: Grčke, Španije, Indije, Slovačke, Mađarske, Češke, Poljske, Nemačke, Italije, Rumunije, Makedonije, Meksika, Kanade, Moldavije, Gruzije, Rusije, Turske, Šri Lanke, Litvanije, kao i ansambli iz Srbije.

Festival pobuđuje veliku pažnju kako domaćih, tako i stranih turista.

Tradicionalno se, svake godine trećeg vikenda u septembru održava manifestacija pod nazivom “ Grožđebal „ .

Tih dana možete posetiti mnogobrojna kulturna, komercijalno – sportska dešavanja, kao i razne izložbe grožđa i vina.

Možete poći i na čuveni put “ Put vina “ .

1844. godine osnovana je Diletanska pozorišna družina, a 1880 osnovano je Diletansko Društvo. Prava pozorišna dvorana podignuta je sredstvima braće Aleksandrović 1896. godine. U njoj i danas radi Narodno pozorište Sterija.

Prvo profesionalno pozorište, koje i danas radi, Vršac je dobio 2. januara 1945. godine. Prva predstava održana je 10. februara 1945. godine, sa Sterijinim komadom „ Tvrdica “ .

Posle Prvog svetskog rata počinje sa radom i odeljenje srpske knjige. A nakon Drugog svetskog rata, 1947. godine gradski muzej i biblioteka su se odvojili.

Fond od četrdesetak hiljada knjiga, tokom svih ovih godina, narastao je na preko 200. 000 dela.

Biblioteka je uključena i u centralni elektronski katalog COBISS, tako da će njeni književni fondovi biti dostupni najširim slojevima korisnika.

Od 1989. godine Gradski muzej i biblioteka funkcionišu kao jedna ustanova, a kustos je Feliks Mileker. Do odvajanja ovih hramova kulture došlo je 1947. godine.

Muzej i danas ima bogate riznice Arheološkog, Umetničkog i Prirodnjačkog odeljenja.

Gradski muzej može da se pohvali i odvojenim spomen zbirkama “ Sećanje na Paju Jovanovića “ , “ Muzej zdravstvene kulture “ i legatom slikara Zorana Petrovića, smeštenim u staroj “ Apoteci na stepenicama “ .