Aleksandrovac

Prema istorijskim i arheološkim izvorima, u Župi se na tragu vina živi već više od 3000 godina. Župa zauzima značajno mesto u vekovnoj tradiciji srpskog vinogradarstva i vinarstva. U pisanim dokumentima prvi put se pominje još 1196. godine u Studeničkoj povelji, gde stoji zapisano da je župan Stefan Nemanja manastiru Studenica darovao vinogradarska sela u Župi.

Nekada su i tri najveća srpska manastira – Hilandar, Studenica i Žiča, kroz čitav srednji vek imali svoje vinograde i podrume vina u Župi. Slavni srpski knez Lazar imao je u Župi svoje podrume u poljani Kruševca.

Župa – srpska Šampanja kako ju je 1904. godine nazvao francuski konzul Deko, nalazi se u kotlini između Kopaonika, Željijina, Goča i Jastrepca. Vino je u Župi vekovima bilo znak moći, bogatstva, vlasti, ali i izvor opstanka. Pili su ga keltski ratnici, rimski legionari, vizantijski stratezi, srpski župani i carevi, episkopi i arhiepiskopi, turski begovi.

Župa je danas poznata po vinogradima i vrednim vinogradarima koji pronose slavu ovog kraja jer su geografski, klimatski i pedološki uslovi sigurno među najboljima u Srbiji za gajenje vinove loze. Vinogradi u Župi su rasprostranjeni na oko 2. 500 ha, od čega je 50 ha podignuto u zadnje dve godine.

Aleksandrovac i okolina gaje tamniku i prokupac, najstarije autentične sorte grožđa u Srbiji.  Prokupac, zvani i rskavac je sorta stara oko 1000 godina, a tamjanika, muskatna sorta poreklom iz Francuske, koja se u Srbiji gaji preko 500 godina. Još se gaje i župski bojadiser, smederevka, sovinjon, semijon, župljanka, neoplanta, šardone i italijanski rizling.