Rajačke pimnice
Rajačke pimnice su jedinstveni arhitektonski kompleks 270 vinskih podruma od tesanog kamena i brvna, nastalih između XVIII i XX veka u okolini Negotina. Kameni grad vina — sa centralnim trgom, česmom i krivudavim sokacima — jedan je od najoriginalnijih etno-vinskih lokaliteta u Srbiji.
U srcu Negotinske krajine, u blizini sela Rajac, prostire se Rajačke pimnice — jedinstveni arhitektonski kompleks vinskih podruma koji je nastajao od polovine XVIII do tridesetih godina XX veka. Formirane kao zbijena grupacija od čak 270 pimnica oko centralnog trga s česmom i saborom, pimnice su s godinama izrasle u pravi mali kameni grad u kome je uvek stanovalo vino.
Arhitektura kamenog grada
Pimnice su građene od tesanog kamena i brvana, pokrivene ćeramidom, a kuće su ušorene i međusobno povezane ulicama, sokacima i manjim trgovima koji granaju od centralnog trga. Podrumi su delimično ukopani u zemlju kako bi temperatura tokom godine varirala što manje — idealni uslovi za čuvanje i negovanje vina. Na spratu se nalaze prostorije za boravak u toku berbe ili nege vina.
Svaka pimnica ima dva naspramna ulaza na dva nivoa ili prozor, kroz koji se postavlja drveni oluk zvan „gurma" — kanal kroz koji se grožđe sipa direktno u kacu u podrumu. Najstarije podrume, kao i obližnje nadgrobne spomenike, klesali su majstori sa juga, a njihova veština klesanja kamena vidljiva je i danas.
Vinogradarska tradicija Negotinske krajine
Negotinska krajina jedna je od najstarijih vinogradarskih oblasti u Srbiji, a Rajačke pimnice su živi dokaz te tradicije. Ovde se vino proizvodi na isti način kao i pre dva veka — u kamenim podrumima s konstantnom temperaturom, od sorti grožđa koje su se gajile generacijama. Berba u jesen pretvara pimnice u živo selo: domaćini dovode grožđe, prave mošt i slave novu godišnju berbu.
Poseta
Rajačke pimnice otvorene su za posetioce tokom cele godine, a najživopisnije su u vreme jesenje berbe (septembar–oktobar). Kompleks se nalazi nedaleko od Negotina, u blizini vinorodnoh sela Rajac, a poseta se može kombinovati s obilaskom Negotinskog muzeja, tvrđave Feliks Romulijana i obale Dunava.
Pimnice ili pivnice?
Lokalni naziv pimnice — a ne pivnice — vodi poreklo od starog germanskog izraza koji su u ove krajeve doneli nemački rudari i doseljenici tokom XVIII veka. Reč se ustalila u govoru Negotinske krajine i zadržala se do danas, pa je „Rajačke pimnice" jedini ispravan naziv ovog lokaliteta. Oblik „pivnice", iako na prvi pogled logičniji, zapravo je novija i netačna adaptacija koja se provukla u turistički materijal.